شرکت تجهیزات نقشه برداری فدک نماینده انحصاری SingularXYZ در ایران

ترفیع و تقاطع در نقشه برداری

ترفیع و تقاطع دو عملیات برداشت نقاط در نقشه برداری هستند که با توجه به شرایط عارضه و نقاط معلوم باید یکی از این روش ها را عملی کرد. روش ترفیع در عمل عکس تقاطع است و در واقع در روش ترفیع از یک نقطه ی مجهول به چند نقطه ی معلوم نشانه روی می کنیم و در روش تقاطع از چند نقطه ی معلوم به نقطه ی مجهول نشانه روی می کنیم.
ترفیع و تقاطع در نقشه برداری توتال استیشن

فهرست مطالب

برای تهیۀ نقشه یا تصویر قائم از یک منطقه مجبور خواهیم بود تعدادی نقطه کنترل زمینی (کانوا) را در آن منطقه مشخص کنیم تا بتوانیم به کمک آن ها عوارض مورد نیاز را از روی زمین برداشت و سپس به نقشه انتقال دهیم. مختصات نقاط کنترل باید چند برابر دقیق تر از خطای مجاز نقشه مورد نظر تهیه شود زیرا که برداشت جزئیات مورد نظر روی زمین متکی به آن ها بوده و با توجه به مختصات این نقاط انجام می گیرد.
چنانچه دقت کافی درمورد تعیین مختصات یک یا چند نقطه کنترل به عمل نیاید، کلیۀ مشاهدات برداشتی در آن نقاط خطادار شده و در نتیجه نقشه ی حاصل شده از صحت کافی برخوردار نخواهد بود.

 

برای تعیین مختصات نقاط کنترل (کانوا) از اصول هندسی ساده ای که روش های معمول در نقشه برداری بر پایه ی آن ها استوار شده اند استفاده می شود؛ این روش ها به شرح زیراند :

 

تقاطع، ترفیع، پیمایش، GPS، مثلث بندی و شبکه بندی

 

در ادامه به شرح نحوه ی برداشت به روش های ترفیع و تقاطع می پردازیم.

 

 

 

 

تفاوت ترفیع و تقاطع در نقشه برداری
تفاوت ترفیع و تقاطع در نقشه برداری

 

 

 

 

تقاطع

در این روش با استفاده از چند نقطه ی معلوم، مختصات نقطه ای مجهول (معمولا نقاطی در این روش مد نظر هستند که به علت خارج از دسترس بودن یا بُعد مسافت نتوان مختصات آن ها را با روش های معمول نقشه برداری تعیین کرد – مانند پرتگاه ها، بالای ساختمان های بلند و…) را به دست می آوریم.
به این ترتیب که با ایستگاه گذاری بر روی نقاط معلوم، به نقطه ای مجهول نشانه روی کرده و از روش های متفاوتی مانند تقاطع با دو طول، تقاطع با دو زاویه و یا تقاطع با دو طول و زاویه مختصات نقطه مجهول را مشخص می کنیم.

برای مثال چنانچه نقطه ی M نقطه ی مجهول و نقاط A و B نقاطی با مختصات معلوم باشند، توتال استیشن/تئودولیت را ابتدا روی نقطۀ A مستقر نموده و با نشانه روی به نقاط B و M زاویۀ افقی A را (این قرائت کردن می تواند شامل زاویه، طول و یا زاویه و طول باشد) قرائت می کنیم. سپس با ایستگاه گذاری روی نقطۀ B به نقطۀ A و M نشانه روی کرده و زاویه افقی B را قرائت می کنیم. با داشتن مختصات معلوم نقاط A  و B، طول و ژیزمان AB قابل مقایسه است و با استفاده از روابطی که در مثلث برقرار است می توان ژیزمان AM و BM را نیز به دست آورد و در نهایت به مختصات نقطۀ مجهول M دست یافت. بدیهی ست که اگر از بین برنامه های توتال استیشن خود برداشت با طول و ژیزمان را داشته باشیم روند به دست آوردن نقطۀ M سریعتر خواهد بود.
به همین ترتیب می توان با استفاده از چند نقطۀ کنترل دیگر، مختصات به دست آمده برای نقاط مجهول را نیز بررسی کرد.

 

 

 

تفاوت ترفیع و تقاطع در نقشه برداری
تقاطع – مثلث های توپر نشان دهنده ی نقاط معلوم هستند

 

 

 

 

کلاهک خطا

چنانچه سه نقطۀ B، A و C دارای مختصات  مختصات معلوم باشند، برای پیدا کردن نقاط مجهولی مانند M ابتدا دو نقطۀ A و B را روی برگۀ تصویر پیاده نموده و طول های AM و BM را اندازه گیری می کنیم. با استفاده از پرگار از مراکز نقاط معلوم A و B کمان هایی با شعاع MA و MB به گونه ای رسم می کنیم تا یکدیگر را در یک نقطه قطع کنند؛ نقطه ی M در این تقاطع قرار دارد اما برای کنترل بیشتر و بهتر مختصات M از نقطۀ معلوم دیگری (C) کمان دیگری به شعاع CM رسم می کنیم و محل برخورد قوس رسم شده از C و قوس های رسم شده از نقاط A و B را بررسی می کنیم.
همانطور که در تصویر قبل مشاهده است، به علت بروز خطای عملیاتی سه کمان رسم شده دقیقا در یک نقطه همدیگر را قطع نمی کنند و مثلثی کوچک را تشکیل می دهند که به آن کلاهک خطا می گوییم و M در آن محدوده قرار دارد.
روش استفاده شده در این نوع تعیین مختصات را روش تقاطع ترسیمی می نامیم.

 

 

 

کلاهک خطا در تقاطع ترسیمی نقشه برداری
کلاهک خطا در تقاطع ترسیمی نقشه برداری

 

 

 

تعمیرات، سرویس و کالیبراسیون تخصصی دوربین های نقشه برداری با ارائه ی گواهینامه

 

 

 

ترفیع

ترفیع عمل عکس تقاطع است و در این روش به علت در دسترس نبودن نقاط معلوم، یا نبودن امکان ایستگاه گذاری بر نقاط معلوم، ایستگاه گذاری برای تعیین مختصات نقطه ی مجهول، روی نقطۀ مجهول انجام می گیرد و از نقطۀ مجهول به تمامی نقاط معلوم نشانه روی می کنیم تا مختصات ایستگاه نامعلوم را به دست آوریم. در واقع در روش ترفیع از یک نقطه ی مجهول به چند نقطه ی معلوم نشانه روی می کنیم و در روش تقاطع از چند نقطه ی معلوم به نقطه ی مجهول نشانه روی می کنیم.
در روش ترفیع حتما باید از 3 نقطه ی معلوم استفاده شده و به آن ها نشانه روی کرده تا موقعیت ایستگاه مجهول را با دقت مناسب به دست آوریم. مانند روش تقاطع، برای کنترل نیز بهتر است نقطۀ معلوم چهارمی را نیز نشانه روی کنیم تا از دقت نقطه اطمینان بیشتری حاصل کنیم.
از ترفیع معمولا هنگامی استفاده می شود که موقعیت مسطحاتی تعدادی از نقاطی که دور از دسترس ما هستند مشخص است اما لزوما همه ی آن ها مناسب ایستگاه گذاری نیستند؛ پس برای اینکه از آنها در تعیین مختصات نقاط مجهول جدید استفاده کنیم می توانیم از این روش بهره بگیریم. به عنوان مثال هنگامی که هویت تمام نقاط مختصات دار و در دسترسِ یک منطقه از بین رفته باشد و نیاز به تعیین مختصات آن ها از نو و یا تعیین مختصات نقاط جدیدی داشته باشیم ترفیع کاربرد عملی پیدا می کند.

 

 

 

تفاوت ترفیع و تقاطع در نقشه برداری

 

برای نمونه جهت پیدا کردن نقطۀ مجهولی مانند M حتما باید به 3 نقطۀ معلوم نشانه روی کرده و مانند روش تقاطع، برای کنترل کردن عملیات از نقطۀ معلوم چهارم استفاده کرد. با توجه به اینکه نقاط فرضی A و B و C دارای مختصات معلوم هستند اما دسترسی به آن ها جهت ایستگاه گذاری ممکن نیست، ایستگاه گذاری را بر روی نقطۀ M انجام می دهیم. از نقطۀ M به نقاط B، A و C نشانه روی کرده و امتداد ها و زوایای افقی مربوطه را در هر مورد پیدا می کنیم و به این ترتیب نقطۀ M را توجیح می کنیم و مختصات آن را به دست می آوریم.

 

 

 

 

تفاوت ترفیع و تقاطع در نقشه برداری
ترفیع – مثلث های توخالی نشان دهنده ی نقاط معلوم هستند و دایره ی توپر نشان دهنده نقطه ی مجهول

 

 

 

روش تقاطع – ترفیع

از ترکیب دو روش ترفیع و تقاطع نیز می توان در مواقعی که تنها برخی از نقاط با مختصات معلوم قابل ایستگاه گذاری یا نشانه روی نیستند (روش تقاطع نیاز به ایستگاه گذاری بر روی حداقل 3 نقطه با مختصات معلوم دارد و روش ترفیع نیز نیاز به نشانه روی بر روی حداقل 3 نقطۀ معلوم را دارد) استفاده کرد.
اگر از نقاط B، A و C با مختصات معلوم، نقطۀ B قابل ایستگاه گذاری نباشد و M مجهول باشد، ابتدا زاویه یاب را در نقطۀ A مستقر می کنیم و با نشانه روی به نقاط معلوم دیگر، ژیزمان امتداد AM را به دست می آوریم. سپس زاویه یاب را در نقطۀ M مستقر نموده و زاویه AMB و ژیزمان امتداد BM را محاسبه می کنیم. از این به بعد به دلیل مشخص بودن ژیزمان امتداد ها، روش تقاطع را می توان به کار برد که با استفاده از فرمول های تقاطع، مختصات مجهول را محاسبه می کنیم

 

 

 

 

همچنین بخوانید :گیرنده جی پی اس چیست؟

فهرست مطالب

نرم افزار ها

گیرنده مولتی فرکانس سینگولار جی پی اس مولتی فرکانس Singularxyz Y1
SingularSurv
نرم افزار نقشه برداری جی پی اس مولتی فرکانس گیرنده مولتی فرکانس survey master
Survey Master
گیرنده مولتی فرکانس سینگولار جی پی اس مولتی فرکانس Singularxyz Y1
SurPro
گیرنده مولتی فرکانس سینگولار جی پی اس مولتی فرکانس Singularxyz Y1
نرم افزار کابل های تخلیه
گیرنده مولتی فرکانس سینگولار جی پی اس مولتی فرکانس Singularxyz Y1
X-Survey

دستور العمل ها

طرح فروش اشتراکی

این طرح تخفیفی برای گیرنده های GPS فعال بوده و در صورت خرید یک GPS شما تخفیفی برای 3 گیرنده از ما دریافت می کنید.

شما تنها با تکمیل کردن فرم زیر بعد برای GPS مورد نظر خود می توانید از این تخفیف بهره مند شوید و به محض ثبت 2 سفارش دیگر برای همان مدل گیرنده به هر 3 نفر سفارش دهنده تخفیف یکسان و معادل 3 خرید اعطا می شود.

 

طرح تخفیفی فروش اشتراکی

با خرید 1 دستگاه GPS ، تخفیفی معادل 3 دستگاه GPS دریافت کنید!!

با کلیک بر روی ثبت نام فرم مربوطه را تکمیل کرده و منتظر تماس همکاران ما باشید